Dział X

 

Zasady udzielania kredytów na utworzenie lub urządzenie gospodarstwa rolnego w ramach realizacji zaakceptowanego przez Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz Finansów programu osadnictwa rolniczego na gruntach Skarbu Państwa, określonych w § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996 r. w sprawie szczegółowych kierunków działań ARiMR oraz sposobów ich realizacji (Dz. U. Nr 16, poz. 82 z późn. zm.) - Symbol OR

 

Rozdział I

Przeznaczenie kredytu

 

1.  Kredyt przeznaczony jest na realizację przedsięwzięć inwestycyjnych mających na celu utworzenie lub urządzenie gospodarstwa rolnego na gruntach własnych lub dzierżawionych w okresach wieloletnich, wytypowanych przez Agencję Nieruchomości Rolnych do programu osadnictwa rolniczego na gruntach Skarbu Państwa.

 

2.  Kredyt może zostać udzielony na działalności wymienione w “Wykazie działalności w zakresie rolnictwa, przetwórstwa rolno-spożywczego, usług dla rolnictwa oraz działów specjalnych produkcji rolnej wspomaganych przez ARiMR w postaci dopłat do oprocentowania kredytów inwestycyjnych”, zawartym w części I, w grupach:

1)  uprawy rolne; warzywnictwo; ogrodnictwo - 01.1,

2)  chów i hodowla zwierząt - 01.2,

3)  uprawy rolne połączone z chowem zwierząt (działalność mieszana) - 01.30.Z,

4)  działy specjalne produkcji rolnej - DS,

5)  kiszenie ogórków i kapusty w gospodarstwach rolnych prowadzących ich produkcję - 15.33.A,

6)  produkcja biogazu w gospodarstwach rolnych - 24.14.Z.

 

3.  Kredyt może zostać udzielony na realizację przedsięwzięć polegających na utworzeniu lub urządzeniu gospodarstwa rolnego i działu specjalnego, które pozwalają na osiągnięcie następujących celów:

1)  rozszerzenie asortymentu produkcji – A,

2)  zwiększenie skali produkcji – B,

3)  dostosowanie do wymogów sanitarno-weterynaryjnych UE – C,

4)  obniżenie kosztów produkcji – D,

5)  poprawa ochrony środowiska zgodnie ze standardami UE – E,

6)  zwiększenie wykorzystania zdolności produkcyjnych – F,

7)  wprowadzenie nowej technologii – G,

8)  poprawa jakości produkcji – H,

9)  poprawa gospodarki odpadami – I,

10)  doskonalenie dotychczasowej technologii produkcji – J,

11)  poprawa struktury obszarowej gospodarstw rolnych – K.

 

4.  Przez utworzenie gospodarstwa rolnego należy rozumieć tworzenie od podstaw jednostki gospodarczej poprzez ponoszenie nakładów wymienionych w ust. 6.

 

5.  Przez urządzenie gospodarstwa rolnego należy rozumieć poniesienie nakładów wymienionych w ust. 6 w istniejącym gospodarstwie rolnym w celu jego reorganizacji polegającej np. na wprowadzeniu nowej działalności produkcyjnej, specjalizacji produkcji, zwiększeniu skali produkcji lub zmianie technologii produkcji.

 

6.  W ramach przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na utworzeniu lub urządzeniu gospodarstwa rolnego i działu specjalnego produkcji rolnej kredyt może zostać udzielony na sfinansowanie następujących nakładów:

1)  zakup w formie aktu notarialnego własności gruntów rolnych Skarbu Państwa oraz naniesień i nasadzeń znajdujących się na gruncie i stanowiących jego wyposażenie,

2)  zakup, budowa, rozbudowa, adaptacja, modernizacja budynków i budowli gospodarczych, z zastrzeżeniem ust. 10, pkt 13) i 14),

3)  zakup i montaż maszyn, urządzeń i narzędzi rolniczych lub stanowiących wyposażenie budynków i budowli gospodarczych,

4)  zakup stada podstawowego,

5)  zakup środków obrotowych niezbędnych na uruchomienie pierwszego cyklu produkcyjnego w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej, pod warunkiem, że nie stanowią więcej niż 30% całkowitych kosztów przedsięwzięcia inwestycyjnego przyjętych w planie przedsięwzięcia inwestycyjnego,

6)  budowa lub zakup wraz z przynależnym gruntem budynku mieszkalnego, pod warunkiem, że:

a) w gospodarstwie nie istnieje budynek mieszkalny i wnioskodawca lub jego małżonek nie posiada innego budynku mieszkalnego lub mieszkania,

b) koszt zakupu lub budowy budynku mieszkalnego nie przekracza 30% całkowitych kosztów przedsięwzięcia, nie więcej jednak niż 100 tys. zł,

7)  zakup samochodów ciężarowych, dostawczych lub specjalistycznych wyłącznie dla potrzeb związanych z produkcją w działach specjalnych produkcji rolnej,

8)  budowa, zakup, instalacja urządzeń i obiektów służących do zasilania w wodę, energię elektryczną, gaz i odprowadzenie ścieków w obrębie gospodarstwa,

9)  zakup, budowa, adaptacja i modernizacja pomieszczeń socjalnych w gospodarstwach,

10)  budowa zagrodowych oczyszczalni ścieków w gospodarstwach,

11)  utwardzenie placów w obrębie gospodarstw i działów specjalnych produkcji rolnej,

12)  budowa i modernizacja dojazdów łączących punkty odbioru mleka w gospodarstwach rolnych z siecią dróg publicznych,

13)  budowa ogrodzeń w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej,

14)  rekultywacja gruntów rolnych, budowa, renowacja i modernizacja stawów rybnych,

15)  wykonanie melioracji szczegółowych,

16)  budowa silosów do zakiszania pasz objętościowych w gospodarstwach rolnych,

17)  zakup silosów zbożowych dla własnych potrzeb przez gospodarstwa rolne,

18)  nakłady inwestycyjne związane z prowadzeniem działalności polegającej na kiszeniu ogórków lub kapusty w gospodarstwach rolnych prowadzących ich produkcję,

19)  zakup, budowa, rozbudowa i modernizacja budynków, zakup maszyn i urządzeń wykorzystywanych do suszenia ziarna zbóż i nasion innych roślin dla własnych potrzeb gospodarstw rolnych,

20)  założenie plantacji wieloletnich, ich prowadzenie (nawożenie i ochrona chemiczna roślin przed chorobami, szkodnikami i chwastami) do momentu wejścia w okres pełnego plonowania,

21)  nakłady inwestycyjne związane z produkcją biogazu w gospodarstwach rolnych,

22)  budowa, rozbudowa i modernizacja budynków oraz zakup maszyn i urządzeń służących do konfekcjonowania (rozlewania) miodu dla potrzeb jego producentów,

23)  zakup, budowa, adaptacja i modernizacja myjni, obiektów do czyszczenia, sortowni, przechowalni, zamrażalni, chłodni i schładzalni owoców i warzyw, pakowalni ziemniaków, owoców i warzyw, dla potrzeb gospodarstw rolnych,

24)  dostosowanie do wymogów Unii Europejskiej dotyczących utrzymania kur niosek w klatkach bateryjnych poprzez modernizacje:

a)  klatek bateryjnych,

b)  ferm prowadzących produkcję jaj konsumpcyjnych utrzymujących kury nioski w klatkach bateryjnych,

25)  transport kupowanych maszyn, urządzeń, narzędzi, materiałów budowlanych, zwierząt gospodarskich oraz środków obrotowych do produkcji rolnej, z wyłączeniem kosztów transportu własnego,

26)  zakup urządzeń i oprogramowania do zarządzania procesem produkcji,

27)  dokończenie inwestycji w zakresie budowy, rozbudowy, modernizacji lub adaptacji, o których mowa w ust. 6,

28)  finansowanie kosztów ogólnych, o ile nie przekraczają 12% całkowitych kosztów przedsięwzięcia, w zakresie:

a)  opłat za usługi (honoraria architektów, inżynierów, konsultantów, studia wykonalności),

b)  opłat sądowych i notarialnych,

c)  patentów i licencji,

d)  szkoleń i ekspertyz związanych z systemem HACCP – ustawa z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (Dz. U. Nr 63, poz. 634),

29)  modernizacja istniejących zakładów wylęgu drobiu, jeżeli inwestycje nie prowadzą do zwiększenia ich zdolności produkcyjnych,

30)  odtworzenie pierwotnych zdolności produkcyjnych zakładów wylęgu drobiu, w przypadku ich losowego zniszczenia, poprzez budowę nowego obiektu na miejsce zniszczonego, a także zakup wyposażenia części produkcyjnej i socjalnej.

 

7.  Przez dzierżawę w okresie wieloletnim należy rozumieć umowę dzierżawy zawartą z ANR na okres dłuższy niż 3 lata i trwający co najmniej do końca okresu kredytowania. Umowa dzierżawy musi być zawarta na piśmie i powinna w sposób nie budzący wątpliwości określać datę jej zawarcia i czas jej trwania.

 

8.  Przez nakłady związane z uruchomieniem pierwszego cyklu produkcyjnego należy rozumieć zgodne z normami i normatywami dla danej działalności nakłady rzeczowe (np. zakup zwierząt gospodarskich, pasz treściwych, kwalifikowanego materiału siewnego, opału w przypadku upraw w szklarniach ogrzewanych i tunelach ogrzewanych), ponoszone od rozpoczęcia danej działalności do sprzedaży finalnego produktu (np. w produkcji zwierzęcej są to nakłady rzeczowe ponoszone od zakupu zwierząt do ich sprzedaży na rzeź lub do dalszego chowu, w przypadku produkcji mleka od zakupu jałówek do odchowania krowy pierwiastki, a w produkcji roślinnej są to nakłady rzeczowe ponoszone od siewu do zbioru danej rośliny).

 

9.  Przez maszyny, urządzenia lub narzędzia rolnicze należy rozumieć środki trwałe wymienione w działach: 28, 29, 34 i 35 Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług określonej w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie PKWiU (Dz. U. Nr 42, poz. 264 z późn. zm.), które będą wykorzystywane do prowadzenia działalności w gospodarstwie rolnym, dziale specjalnym produkcji rolnej lub zakładzie świadczącym usługi dla rolnictwa.

 

10.  Kredyt nie może zostać przeznaczony w szczególności na:

1)  zakup maszyn i urządzeń rolniczych, które zostały wyprodukowane wcześniej niż trzy lata przed datą zakupu lub były już przedmiotem obrotu z zastosowaniem preferencji państwowych,

2)  zakup gruntów rolnych, budynków, budowli i samochodów, które były już przedmiotem obrotu z zastosowaniem preferencji państwowych, z zastrzeżeniem ust. 11,

3)  zakup tej części gruntu, która spowoduje przekroczenie powierzchni gospodarstwa rolnego ponad 300 ha użytków rolnych, przy czym dotyczy to wyłącznie powierzchni gruntów stanowiących własność podmiotu ubiegającego się o kredyt,

4)  zakup gruntów rolnych, których przeznaczenie określone w planie zagospodarowania przestrzennego gminy jest inne niż rolnicze, a także lasów, parków, jezior, pracowniczych ogródków działkowych, działek rekreacyjnych i ogrodów botanicznych,

5)  sfinansowanie tej części określonej w akcie notarialnym ceny umownej, która przewyższa poziom średnich cen rynkowych gruntów rolnych w danym województwie wg danych GUS,

6)  sfinansowanie tej części ceny umownej nabywanych budynków i budowli służących do produkcji rolnej oraz budynku mieszkalnego, ruchomych środków trwałych (maszyn, urządzeń, stada podstawowego) naniesień i nasadzeń, która przewyższa poziom średnich cen rynkowych w danym województwie,

7)  zakup mienia tzn. nieruchomości i ruchomych środków trwałych oraz stada podstawowego z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, jeżeli spłata należności rozłożona jest na raty, wg zasad określonych przez ANR,

8)  zakup pojazdów samochodowych, z zastrzeżeniem ust. 6 pkt 7),

9)  spłatę wcześniej zaciągniętych kredytów,

10)  spłatę należności, których termin płatności minął przed dniem zawarcia umowy kredytu,

11)  finansowanie remontów,

12)  realizację przedsięwzięć, do których stosowana jest lub będzie pomoc ze środków publicznych w formie dotacji, pożyczek lub kredytów udzielanych przedsiębiorcom na warunkach korzystniejszych od oferowanych im na rynku, dokapitalizowania oraz zbycia lub oddania do korzystania mienia będącego własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego i ich związków - na warunkach korzystniejszych od oferowanych na rynku,

13)  realizację w 2004 r. inwestycji w zakresie wylęgów drobiu, z zastrzeżeniem ust. 6 pkt 29) i 30),

14)                     budowę, rozbudowę, adaptację i modernizację w 2004 r. budynków, jeżeli te  inwestycje prowadzą do powstania nowej lub zwiększenia już istniejącej powierzchni produkcyjnej żywca drobiowego.

 

11.  Kredyt może zostać przeznaczony na zakup budynków i budowli, nieruchomości wraz z budynkami i budowlami oraz nieruchomości niezabudowanych, które zostały zakupione, zrekultywowane, wybudowane, zmodernizowane, zaadaptowane lub wyposażone przy udziale kredytu z dopłatami ARiMR do oprocentowania, przy czym jeżeli kredyt nie został jeszcze spłacony, to w przypadku, gdy:

1)  sprzedaż następuje w okresie do 5 lat od dnia udzielenia kredytu:

a)  kwotę kredytu należy pomniejszyć o wysokość udzielonego wcześniej kredytu, a kupujący zobowiązany jest przejąć dług z tytułu tego kredytu lub

b)  sprzedający nie będzie otrzymywał dopłat do niespłaconej części kredytu,

2)  sprzedaż następuje po upływie 5 lat od dnia udzielenia kredytu - sprzedający nie będzie otrzymywał dopłat do niespłaconej części kredytu.

 

12.  W przypadku zakupu gruntów rolnych, budynków i budowli, używanych maszyn, urządzeń, narzędzi rolniczych lub samochodów kredytobiorca zobowiązany jest przedstawić w banku oświadczenie sprzedającego, czy były one przedmiotem obrotu z zastosowaniem preferencji państwowych.

 

13.  Przedsięwzięcie może być realizowane przy udziale tylko jednej linii kredytowej z dopłatami Agencji.

 

Rozdział II

Podmioty mogące ubiegać się o kredyt

 

Osoby fizyczne, posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, prowadzące lub podejmujące działalność określoną w rozdz. I ust. 2, z wyłączeniem emerytów i rencistów.

 

Rozdział III

Warunki udzielania kredytu

 

1.  Kwota kredytu nie może przekroczyć 95% wartości nakładów inwestycyjnych składających się na przedsięwzięcie realizowane przez podmiot w gospodarstwie lub gospodarstwach rolnych, nie więcej niż 4 mln zł.

 

2. W przypadku, gdy wnioskodawca korzysta z kredytów inwestycyjnych objętych dopłatami Agencji do oprocentowania suma zaciągniętych kredytów oraz kredytu z linii OR nie może przekroczyć kwoty:

1)  4 mln zł dla podmiotu, który korzysta z kredytów na przedsięwzięcia realizowane w gospodarstwie lub gospodarstwach rolnych, usługach dla rolnictwa,

2)  8 mln zł dla podmiotu, który korzysta z kredytów na przedsięwzięcia realizowane w działach specjalnych produkcji rolnej, przetwórstwie rolno-spożywczym, działalnościach pozarolniczych (linia MP), z zastrzeżeniem pkt 3),

3)  16 mln zł dla podmiotu, który korzysta z kredytów na przetwórstwo mięsa, mleka lub ziemniaków na skrobię na przedsięwzięcia w zakresie dostosowania prowadzonej działalności do wymogów sanitarnych i weterynaryjnych, obowiązujących w Unii Europejskiej, lub na wprowadzenie nowych technologii.

 

3.  Kredytobiorca, który uzyskał kredyt lub kredyty z dopłatami Agencji do oprocentowania na przedsięwzięcia inwestycyjne w maksymalnej kwocie, o której mowa w ust. 1 i 2, do czasu całkowitej jego lub ich spłaty nie może uzyskać kolejnego kredytu z dopłatami Agencji.

 

4.  Różnica między wartością przedsięwzięcia inwestycyjnego, a kwotą udzielonego kredytu stanowi udział własny kredytobiorcy.

 

5.  Posiadanie udziału własnego musi zostać udokumentowane przez inwestora przed podpisaniem umowy kredytu w sposób wiarygodny dla Banku. Forma w jakiej zostanie wniesiony udział własny oraz jego wartość muszą zostać w sposób szczegółowy określone w planie przedsięwzięcia i umowie kredytu.

 

6.  Oprocentowanie kredytu jest zmienne i nie może wynosić więcej niż 1,3 stopy  redyskontowej weksli przyjmowanych od banków do redyskonta przez Narodowy Bank Polski w stosunku rocznym. Należne Bankowi odsetki płacone są przez:

1)  kredytobiorcę - w wysokości połowy oprocentowania określonego w ust. 6, nie mniej niż 3% i nie więcej niż 20% kredytu w stosunku rocznym,

2)  Agencję - w pozostałej części.

 

7.  W przypadku kredytów udzielonych w okresie od dnia 1 stycznia 2003 r. do dnia 27 września 2003 r. Agencja może zwiększyć dopłaty do oprocentowania w odniesieniu do niespłaconej części kredytu na warunkach określonych w ust. 6 i 9, o ile Bank stwierdzi, że:

1)  przedsięwzięcia realizowane lub zrealizowane przez kredytobiorców spełniają warunki określone w niniejszym Dziale,

2)  kredyt jest spłacany zgodnie z warunkami umowy kredytu.

 

8.  Zwiększone dopłaty, o których mowa w ust. 7, są stosowane od dnia podpisania przez Bank z kredytobiorcą stosownego aneksu do umowy kredytu.

 

9.  Jeśli w dniu zawarcia umowy kredytu kredytobiorca spełnia warunki określone w zasadach udzielania kredytów na zakup gruntów rolnych (Symbol KZ), na utworzenie lub urządzenie gospodarstw rolnych przez osoby, które nie przekroczyły 40 roku życia (Symbol MR) lub warunki określone w programach branżowych (Symbol BR) wysokość odsetek płaconych przez kredytobiorcę i wysokość dopłat zgodne są z zasadami określonymi w dziale II, III, IV, V, VI, VII lub VIII.

 

10.  Kredyt może zostać udzielony maksymalnie na 15 lat.

 

11.  Karencja w spłacie kapitału nie może przekroczyć 3 lat. Okres karencji liczy się od dnia zawarcia umowy kredytu do dnia spłaty pierwszej raty kapitału określonej w umowie kredytu.

 

12.  W okresie objętym umową kredytu Bank może:

1)  stosować prolongatę spłaty rat kapitału i odsetek,

2)  wydłużyć okres kredytowania poza przewidziany w umowie kredytu, pod warunkiem poinformowania o tym Agencji,

3)  w przypadkach, o których mowa w pkt 1) i 2):

a) okres od dnia udzielenia kredytu do całkowitej jego spłaty wraz z odsetkami nie może przekroczyć 15 lat,

b) nie wymaga się sporządzenia zmian do planu przedsięwzięcia i opinii ODR.

 

13.  Bank nie może stosować kapitalizacji odsetek lub pobierać ich z góry.

 

14.  Bank zobowiązany jest do ustanowienia odpowiedniego prawnego zabezpieczenia.

 

15.  Jeżeli kredytobiorcą jest podmiot będący podatnikiem podatku od towarów i usług VAT, przy rozliczaniu kredytu z dopłatami Agencji uwzględnia się wartość faktury pomniejszoną o podatek od towarów i usług VAT. Wartość podatku VAT należy wówczas wyłączyć z wartości przedsięwzięcia inwestycyjnego finansowanego przy udziale kredytu z linii OR. W przypadku rolników objętych zryczałtowanym systemem zwrotu podatku VAT, przy rozliczaniu kredytu uwzględnia się wartość faktury brutto.

 

16.  Podmioty ubiegające się o kredyt na realizację przedsięwzięć wymienionych w rozdz. I, ust. 6, pkt 24) zobowiązane są posiadać pozytywną opinię powiatowego lekarza weterynarii, potwierdzającą iż modernizacje klatek bateryjnych lub ferm podejmowane są w celu dostosowania ich do wymogów Unii Europejskiej dotyczących utrzymywania kur niosek w klatkach bateryjnych.

 


Rozdział IV

Warunki stosowania dopłat ze środków Agencji do oprocentowania kredytu

 

1.  Dopłaty są stosowane, gdy kredytobiorca:

1) spełnia wszystkie wymogi tej linii kredytowej,

2) dokonuje w pełnej wysokości spłat rat kapitału i odsetek w terminach ustalonych w umowie kredytu z uwzględnieniem dodatkowo 7-dniowego okresu na spłatę należności.

 

2.  Dopłaty podlegają zwrotowi wraz z odsetkami ustawowymi za okres od dnia ich wpływu do Banku, a dalsze dopłaty nie są stosowane, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, gdy kredytobiorca:

1)  nie zrealizuje przedsięwzięcia inwestycyjnego lub nie uruchomi działalności zgodnie z planem przedsięwzięcia pozytywnie zaopiniowanym przez ODR oraz umową kredytu,

2)  zaprzestanie prowadzenia przedsięwzięcia (działalności) przed upływem okresu kredytowania lub zaprzestanie obsługi kredytu,

3)  wykorzysta kredyt niezgodnie z przeznaczeniem określonym w planie przedsięwzięcia i umowie kredytu,

4)  nie udokumentuje w terminie 3 miesięcy od dnia pobrania środków finansowych z rachunku kredytowego, wydatków poniesionych na cele inwestycyjne lub na uruchomienie pierwszego cyklu produkcyjnego, zgodnie z regulaminem kredytowania obowiązującym w danym Banku w oparciu o:

a)  faktury VAT,

b)  faktury VAT RR,

c)  akty notarialne,

d)  umowy sprzedaży,

e)  rachunki wystawione zgodnie z ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.),

f)   w przypadku zakupów za granicą również zapłacone faktury i rachunki wraz z dokumentami odprawy celnej SAD,

5)  nie wywiąże się z obowiązku prowadzenia w 2003 r. rachunkowości rolnej, jeżeli  kredyt udzielony został w 2002 r.,

6)  nie udokumentuje wniesienia udziału własnego w sposób wiarygodny dla Banku,

7)  sprzeda w okresie kredytowania lub po okresie kredytowania i przed upływem 5 lat od dnia nabycia, bez zgody Banku i pozytywnej opinii dotyczącej tej sprzedaży wydanej przez ODR, grunty i gospodarstwa rolne albo inne obiekty, maszyny i urządzenia nabyte, wybudowane zaadaptowane lub zmodernizowane za kredyt, jeżeli Agencja zgodnie z rozdz. III ust. 9, stosuje zwiększone dopłaty,

8)  zmieni kierunek produkcji rolnej, działu specjalnego w okresie kredytowania bez uprzedniej zgody banku.

 

3.  W przypadku, gdy z przyczyn w ocenie Banku niezależnych od kredytobiorcy wydatki nie zostaną udokumentowane w terminie 3 miesięcy od dnia pobrania środków finansowych z rachunku kredytowego, Bank może wyrazić zgodę na wydłużenie tego terminu nie więcej niż o 3 miesiące sporządzając stosowny aneks do umowy kredytu. Dopłaty Agencji w odniesieniu do kwoty kredytu, której wydatkowanie nie zostało udokumentowane, nie są stosowane za okres od dnia następującego po upływie 3 miesięcy od pobrania środków finansowych z rachunku kredytowego do dnia udokumentowania wydatków.

 

4.  W przypadku gdy kredytobiorca zrealizował przedsięwzięcie lecz z powodu wystąpienia okoliczności, o których mowa w ust. 5, zaprzestał prowadzenia działalności lub obsługi kredytu, od dnia zaistnienia tych okoliczności dopłaty nie są stosowane a udzielone dopłaty nie podlegają zwrotowi.

 

5.  Przyczyną zaprzestania prowadzenia działalności lub obsługi kredytu, o których mowa w ust. 4, może być wystąpienie co najmniej jednej z poniższych okoliczności:

1)  śmierć kredytobiorcy z wyjątkiem sytuacji, w których nastąpiła sukcesja praw i obowiązków wynikających z umowy kredytu,

2)  orzeczona stała niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym lub orzeczona trwała całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników albo trwała niezdolność do pracy orzeczona na podstawie innych przepisów o ubezpieczeniu społecznym uniemożliwiająca prowadzenie działalności, na jaką udzielony został kredyt, z wyjątkiem sytuacji, w których nastąpiła sukcesja praw i obowiązków wynikających z umowy kredytu,

3)  wywłaszczenie majątku kredytobiorcy, o ile nie mogło być przewidziane w dniu zawarcia umowy kredytu oraz uniemożliwia dalsze prowadzenie działalności,

4)  klęska suszy, gradobicia, nadmiernych opadów atmosferycznych, wymarznięcia, powodzi, huraganu, pożaru, plagi gryzoni lub osuwisk ziemi, jeżeli spowodowała szkody w rozmiarach stanowiących zagrożenie dalszego funkcjonowania gospodarstwa, o ile kredytobiorca nie uzyskał w związku z wystąpieniem tej klęski kredytu z linii KL/01 lub KL/02 w terminach określonych w części III dział I lub dział II,

5)  choroba epizootyczna, jeśli stanowi zagrożenie dalszego funkcjonowania gospodarstwa.

 

6. Wystąpienie okoliczności, o których mowa w ust. 5, należy potwierdzić przedkładając w Banku stosowne dokumenty.

 

7. Bank zobowiązany jest do poinformowania Agencji o zastosowaniu zapisów ust. 4.

 

8.  Kredytobiorca za zgodą Banku może zmienić kierunek produkcji rolnej, działu specjalnego na inny w zakresie produkcji rolnej lub działu specjalnego wymieniony w rozdz. I ust. 2.

 

9.  Warunkiem zmiany kierunku, o której mowa w ust. 8, jest sporządzenie zmiany do planu przedsięwzięcia. Zmiana opinii ODR nie jest wymagana.

 

10.  Zmiana kierunku, o której mowa w ust. 8, nie powoduje zaprzestania stosowania dopłat.

 

11.  Zmiana przeznaczenia kredytu lub udziału własnego jest możliwa, o ile wynika z przesłanek ekonomicznych, pod warunkiem, że:

1)  nie minął określony w umowie kredytu termin realizacji przedsięwzięcia,

2)  zmiana nie spowoduje zwiększenia kwoty kredytu,

3)  zmiana została wprowadzona do planu przedsięwzięcia,

4)  ODR wydał stosowną zmianę do opinii o planie przedsięwzięcia, w której stwierdził w szczególności, że zmiana przeznaczenia kredytu lub udziału własnego jest uzasadniona, zgodna z niniejszymi zasadami i nie spowoduje przeszkód w realizacji planu przedsięwzięcia.

 

12.  Ostateczną decyzję o zmianie przeznaczenia kredytu lub udziału własnego podejmuje Bank sporządzając aneks do umowy kredytu w oparciu o przedstawione przez kredytobiorcę zmiany do planu przedsięwzięcia i opinii ODR.

 

13.  W przypadku, gdy kredytobiorca zrealizował przedsięwzięcie, udokumentował wykorzystanie kredytu i wniesienie udziału własnego, a nie wykorzystał w pełnej wysokości przyznanych środków finansowych, dopuszcza się możliwość przeznaczenia niewykorzystanej części kredytu na zakup innych niż przewidziane w umowie kredytu środków do produkcji rolnej, pod warunkiem sporządzenia zmian do planu przedsięwzięcia, opinii ODR i aneksu do umowy kredytu. Ze zmiany do opinii ODR powinno jednoznacznie wynikać, iż zakup tych środków jest celowy pod względem gospodarczym i ekonomicznym, a także zgodny z postanowieniami zawartymi w rozdz. I.

 

14.  Bank może wyrazić zgodę na przejęcie długu, jeżeli przejmujący dług gwarantuje terminową spłatę rat kapitału i odsetek oraz będzie kontynuował przedsięwzięcie realizowane przez dotychczasowego kredytobiorcę. W przypadku gdy przejęcie długu łączy się ze sprzedażą majątku nabytego przy udziale kredytu konieczne jest uzyskanie zgody Banku i pozytywnej opinii dotyczącej tej sprzedaży wydanej przez ODR. Jeżeli dotychczasowy kredytobiorca spełniał warunki określone w zasadach udzielania kredytów z linii MR, przejmujący dług musi w dniu zawarcia umowy o przejęcie długu spełniać warunki określone w wymienionych zasadach. Przy zmianie kierunku produkcji przejmującego dług obowiązują postanowienia ust. 9.

 

15.   Określony w umowie kredytu termin zakończenia realizacji przedsięwzięcia może zostać przesunięty, jeżeli w ocenie Banku opóźnienie wynika z przyczyn niezależnych od kredytobiorcy. Bank sporządza wówczas stosowny aneks do umowy kredytu. Zmiany nie wymaga natomiast plan przedsięwzięcia i opinia ODR.

 

Rozdział V

Procedura ubiegania się o kredyt

 

1.  Przedłożenie przez wnioskodawcę we właściwym dla miejsca realizacji przedsięwzięcia ODR, planu przedsięwzięcia inwestycyjnego określającego m. in. okres realizacji inwestycji.

 

2.  Uzyskanie oświadczenia Agencji Nieruchomości Rolnych, że przedsięwzięcie inwestycyjne jest realizowane w ramach programu osadnictwa rolniczego.

 

3.  Uzyskanie przez wnioskodawcę pozytywnej opinii ODR sporządzonej na formularzu, którego wzór określił Prezes Agencji.

 

4.  Opinia ODR powinna w szczególności zawierać:

1)  stwierdzenie, czy przedsięwzięcie dotyczy działalności wymienionej w rozdz. I ust. 2 oraz czy spełnia warunki formalno-prawne umożliwiające objęcie pomocą Agencji,

2)  uzasadnienie celowości realizacji przedsięwzięcia oraz ocenę wskazanych w planie przedsięwzięcia rynków zbytu produktów,

3)  okres realizacji inwestycji.

 

5.  ODR opiniując plany przedsięwzięć dotyczące zakupu pojedynczych maszyn i urządzeń powinien zwrócić uwagę w szczególności, czy wydajność maszyny lub urządzenia jest dostosowana do skali produkcji gospodarstwa.

 

6.  Opinia traci moc po upływie trzech  miesięcy od daty jej sporządzenia.

 

7.  Na wniosek kredytobiorcy złożony przed upływem terminu ważności opinii ODR może przedłużyć jej ważność na kolejne trzy miesiące, jeżeli nie nastąpiły istotne zmiany warunków realizacji przedsięwzięcia. Ważność opinii ODR może zostać przedłużona jeden raz.

 

8.  Opinia, której ważność przedłużono, zachowuje numer dotychczasowy oraz otrzymuje numer wynikający z bieżącej ewidencji opinii prowadzonej przez ODR.

 

9.  ODR przechowuje kopię opinii i planu przedsięwzięcia.

 

10.  Złożenie przez wnioskodawcę w Banku wniosku o kredyt wraz z planem przedsięwzięcia, pozytywną opinią ODR oraz kompletem dokumentów wymaganych przez Bank.

 

11.  ODR opiniujące plany przedsięwzięć dotyczące zakupu budynków, budowli i ruchomych środków trwałych oraz Banki kredytujące powinny korzystać z informacji o ich cenach rynkowych uzyskiwanych z kancelarii notarialnych, urzędów gmin, wydziałów rolnictwa urzędów wojewódzkich, wojewódzkich urzędów statystycznych, Oddziałów Terenowych ANR oraz zestawień publikowanych w wydawnictwach opracowywanych przez ODR. W przypadku wątpliwości, czy dana cena nie jest zawyżona, należy skorzystać z wyceny rzeczoznawcy. Koszty tej wyceny ponosi wnioskodawca.

 

12.  Pozytywna opinia ODR nie zwalnia Banku od własnej oceny przedsięwzięcia pod względem zgodności z obowiązującymi przepisami prawnymi i postanowieniami umowy zawartej pomiędzy Agencją a Bankiem.

 

13. Umowa kredytu nie może zostać zawarta po upływie ważności opinii ODR.

 

14.  W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kredyt może zostać udzielony na zakup gruntów rolnych, pod warunkiem, że:

1)  planowane do zakupu grunty w ewidencji gruntów prowadzonej przez starostów określone zostały jako użytki rolne,

2)  wnioskodawca przedstawił zaświadczenie właściwego organu, że obszar przewidziany do nabycia za kredyt nie jest objęty decyzją o warunkach zabudowy, wydaną przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, która powoduje zmianę zagospodarowania terenu.

 

Rozdział VI

Procedura ubiegania się o wyrażenie przez Bank zgody na sprzedaż

 

1.  Pobranie przez kredytobiorcę w Banku lub w ODR formularza opinii dotyczącej sprzedaży, którego wzór określił Prezes Agencji, i jego wypełnienie w części I (oświadczenie).

 

2.  Uzyskanie przez kredytobiorcę pozytywnej opinii ODR na formularzu, o którym mowa w ust. 1.

 

3.  Opinia ODR traci moc po upływie trzech miesięcy od daty jej sporządzenia.

 

4.  ODR przechowuje kopię opinii.

 

5.  Złożenie przez kredytobiorcę w Banku pozytywnej opinii ODR dotyczącej sprzedaży.

 

6.  Pozytywna opinia ODR nie zwalnia Banku od własnej oceny planowanej przez kredytobiorcę sprzedaży.

 

7.  Bank nie może wyrazić zgody na sprzedaż po upływie ważności opinii ODR, a także w przypadku, gdy dane dotyczące udzielonego kredytu zawarte w części I opinii (oświadczenie) nie są zgodne z informacjami posiadanymi przez Bank.

 

 

 

Opracowano w ARiMR